Zusammenfassung zeigen Zusammenfassung verbergen
Na een slechte werkdag leerde mijn 16-jarige dochter me de **5‑5‑5‑techniek** en het werkte: minder piekeren direct en perspectief op de langere termijn. Tegelijk vroeg ik me af waarom mijn dochter zo vertrouwd is met psychologie, terwijl mijn 75‑jarige moeder emoties liever negeert. Die drie generaties spreken als het ware verschillende emotietalen — en dat zorgt soms voor wrijving.
Door Sandra Winkler
Seizoen 4 van Monster: Die Geschichte von Lizzie Borden getoetst aan de feiten
Stappenplan voor het stylen van een pony
Drie generaties, drie manieren om met gevoelens om te gaan
In ons huis botsen de reacties op emoties regelmatig. Mijn dochter benoemt helder wat ze voelt en vraagt om ruimte of steun. Ze gebruikt woorden en technieken die voor mij nieuw klinken. Mijn moeder doet precies het tegenovergestelde: gevoelens worden zoveel mogelijk weggedrukt. Als je haar uitnodigt om erover te praten, zegt ze bijna vastberaden dat er een soort deksel op moet.

Ik herken mezelf ergens tussen die twee. Ik zeg mijn kinderen dat ik van ze hou en heb vroeger zelf therapie gevolgd. Mijn moeder daarentegen is sceptisch over professionele hulp. Sinds de dood van mijn vader praat ze wel vaker over haar verdriet en slapeloosheid, maar ze ziet dat vooral als ventileren, niet als iets om met een therapeut te behandelen.
Een studie liet zien dat mensen boven de 75 jaar nog maar ongeveer half zo vaak ambulante psychotherapie zoeken als 18‑ tot 24‑jarigen — ondanks een vaak grote behoefte.
Waar komt de taal van psychische klachten vandaan?
Mijn dochter hoort en ziet psychologische termen dagelijks op sociale platforms. Daardoor leren jongeren symptomen herkennen en benoemen. Ze zegt bijvoorbeeld: „Mijn sociale batterij is leeg“ of „Ik heb nu Me‑Time nodig.“ Dat vertaalt gevoelens naar een bruikbaar vocabulaire.
Gedragstherapeut en auteur Thorsten Padberg waardeert die reflectie, maar waarschuwt ook. Hij ziet dat jonge mensen hun normale emoties soms als ziekte verklaren. Shyness wordt dan „social anxiety“, een paar sombere weken wordt als depressie bestempeld. Volgens Padberg maakt die manier van spreken het lastiger om normale puberproblemen van behandelbare stoornissen te onderscheiden.
Sociale media, zelfdiagnose en gevolgen
Platforms als TikTok confronteren jongeren continu met verhalen over mentale gezondheidsklachten. Dat kan helpen herkenning te bieden, maar het zet ook aan tot zelfdiagnose.

Zo’n diagnose kan onbedoeld een rol van vrijbrief aannemen: het verklaart waarom iemand een presentatie niet wil doen of complexe taken uitstelt. In sommige gevallen remt het het zoeken naar oorzaken en oplossingen af. „Wie zegt: ‚Ik heb een depressie, daar kun je niets aan doen‘, stopt met zoeken naar wegen uit de somberheid“, merkt Padberg op.
Therapie helpt niet altijd — en dat is een lastig feit
Padberg wijst ook op onderzoek waaruit blijkt dat veel praten over een traumatische gebeurtenis niet per definitie beter uitpakt. In sommige studies bleken mensen die de gebeurtenissen uitvoerig doorbespraken zelfs minder goed te herstellen dan zij die meer vermeden.
Dat relativeert mijn eigen overtuiging: ik heb in het verleden therapie gevolgd en vond het nuttig. Toch besef ik nu dat behandeling niet automatisch alle problemen oplost. Als mijn moeder klagen, maar consequent professionele hulp afwijst, verlang ik soms naar een duidelijke, professionele diagnose. Niet om haar te pathologiseren, maar om zicht te krijgen op wat er werkelijk aan de hand is.
Tussen begrip en grenzen vinden
Ik zie het dilemma: wil ik de klachten van mijn moeder medisch labelen zodat er minder zorg van mij wordt gevraagd, of wil ik eerlijk blijven betrokken zonder de situatie te simplificeren? Padberg zegt dat therapeuten deels een gat vullen dat in de maatschappij is ontstaan, daar waar mensen overbelast raken en elkaar niet meer kunnen opvangen.
Voor nu probeer ik ruimte te houden voor beide generaties: ik accepteer dat mijn moeder voor zichzelf kiest en ik luister, ook als het soms ongemakkelijk is. Tegelijkertijd neem ik de gevoelens van mijn dochter serieus en probeer ik helderder te zijn over mijn grenzen — soms met een grapje, soms met stilte. Het blijft zoeken naar een manier waarop we elkaars emotionele werelden beter verdragen.
Bron: Brigitte












